Baza danych CEREBRO
czyli wszystko co chcesz wiedzieć...
(teksty opracował MuTe)


STAN LEE

Stan Lee (prawdziwe imię Stanley Martin Lieber, urodzony 28 grudnia 1922 roku) jest amerykańskim pisarzem i kierownikiem, który wspólnie z różnymi artystami/współtwórcami (zwłaszcza z Jackiem Kirby i Stevem Ditko) stworzył wiele postaci, które szturmem zajęły czołowe miejsca w komiksowym świecie. Jego sukces pomógł przeistoczyć się Marvel Comics z małego wydawnictwa w wielkią korporację.

Gdy Lee był nastolatkiem, zaczął pracę u wydawcy Martina Goodmana w Timely Comics. Zrobienie strony dopełniającej komiks Captain America było pierwszą pracą Stana jaka została opublikowana. Szybko awansował i zajął się tworzeniem prawdziwych komiksów, a potem został młodszym kierownikiem w firmie, mając 17 lat.

W czasie II wojny światowej Stan Lee został powołany do armii USA, gdzie służył w korpusie sygnalizacyjnym, tworząc instrukcje obsługi, filmy treningowe, slogany, a w wolnym czasie kreskówki. Został uhonorowany stopniem "dramaturga". Tylko dziewięciu ludzi w amerykańskiej armii zostało odznaczonych tym tytułem.

Po powrocie do firmy, która teraz nazywała się Marvel Comics, Lee tworzył historie do różnych gatunków komiksów.

W 1961 roku Stan Lee wraz z Jackiem Kirby stworzyli "Fantastic Four". Natychmiastowy sukces komiksu doprowadził do tego, że Lee zaczął tworzyć masę nowych tytułów, m.in. "The Incredible Hulk", "Daredevil", "X-Men" oraz "The Mighty Thor". Przez pewien czas Stan Lee tworzył również z rysownikiem Stevem Ditko. Ich udana współpraca zaowocowała powstaniem m.in. takich postaci jak "Doctor Strange", czy też najbardziej znanego bohatera Marvela - "Spider-Man".

Lee opracowywał i redagował większość z komiksów wydawanych przez Marvel w latach 60-tych. Zajmował się również odpowiadaniem na listy czytelników i wciąż tworzył nowe opowiadania. By sprostać wymaganiom i terminom, wymyślił nowy sposób pracy, który później stał się bardzo charakterystyczny dla Marvela. Stan Lee tworzył tylko zarys historii zamiast pełnego scenariusza, resztę pozostawiał rysownikom by wpasowali całą akcję we wszystkie kartki komiksu. Gdy rysunki były już gotowe, Lee wstawiał odpowiednie dialogi i podpisy. Dzięki temu rysownicy byli jednocześnie pisarzami, którzy rozwijali myśl Stana.

Wciąż trwa niekończąca się dyskusja, jak wielki wpływ na akcję w komiksach (zwłaszcza tych z czasów gdy rysownikami byli Kirby i Ditko) miała kreatywność Stana Lee. Niektórzy twierdzą że to Stanowi należy się cała chwała za stworzenie postaci i historii, podczas gdy rysownicy tylko rozrysowywali jego wizję. Inni twierdzą inaczej (nawet sam Stan Lee, który zawsze wychwalał tych rysowników). Nieporozumienie to może wynikać z przypuszczeń, plotek i faktów wyciągniętych z kontekstu przez dziennikarzy, jak również ze słabej pamięci Stana oraz z jego zdolności do przechwalania wszystkich swoich współpracowników.

Lee pomógł stworzyć na nowo gatunek komiksu. Dał dla postaci superbohatera ludzkie odruchy. Jego bohaterowie miewali złe humory, wpadali w melancholię, nudzili się, czasem byli chciwi.... Kłócili się pomiędzy sobą, martwili się o pieniądze na czynsz lub próbowali zaimponować dziewczynie. Często również chorowali. Stan Lee tworzył postacie, które przeżywały problemy, uczucia podobne do tych, jakie spotykają czytelników w prawdziwym świecie.

Przez przypadek Stan Lee zreformował Comics Code Authority (CCA - oraganizacja istniejąca od 1952 roku, zajmująca się cenzurowaniem komiksów). Stało się to w czasie, gdy Lee został poproszony przez Departament Zdrowia USA (US Department of Health), by napisał historię o zagrożeniach, jakie stwarzają narkotyki. Stan Lee napisał wtedy odpowiedni scenariusz do komiksu Spider-Man, który miał się ukazać w "The Amazing Spider-Man" #96. CCA odmówiło jednak jego wydania, ponieważ opisywał sceny zarzywania narkotyków. Jego treści uznano za niestosowne. Na szczęście, dzięki pozwoleniu wydawcy Martina Goodmana, Marvel Comics udało się wydać komiks bez zgody CCA. Numer świetnie się sprzedał, a wydawnictwo Marvel dostało pochwałę za okazanie społecznego sumienia. CCA musiało zmienić swe dotychczasowe zasady i pozwolić by komiksy mogły przekazywać negatywne skutki działania nartkotyków.

W późniejszych latach Stan Lee stał się wizytówką Marvel Comics. Pojawiał się na komiksowych konwentach w całym kraju. Brał również aktywny udział w wielu panelach dyskusyjnych. W 1981 roku Lee przeprowadził się do Kaliforni, by zająć się sprawami adaptacji komiksów na produkcje filmowe i telewizyjne. Był głównym producentem wielu filmów, które powstały na podstawie tytułów wydawanych przez Marvel. W kilku z nich nawet się na chwilę pojawił.

W czasie nagłego wzrostu popularności internetu, Stan Lee zezwolił na wykorzystywanie jego imienia przez domenę internetową StanLee.Net, należącą do spółki multimedialnej zarządzanej przez innych. Niestety strona zyskała złą sławę ze względu na złe zarządzanie i podejrzaną księgowość.

Jack Kirby, gdy w latach 70-tych pracował dla DC Comics, stworzył postać Funkyiego Flashmana - krzykliwą parodię Stana Lee. Ten dziwaczny szarlatan, wraz ze swoim specyficznym sposobem mówienia (wzorowanym na Stanie), krzykliwą peruczką i stylową brudką z lat 70-tych pojawił się w komiksie "Mister Miracle".

Stan Lee odegrał krótką rolę w filmie "Mallrats" ("Szczury z supermarketu"), gdzie zagrał samego siebie. Podobnie jak w serialu rysunkowym "The Simpsons". Można go dostrzec również w filmach: "Hulk" (wychodzi z budynku), "Daredevil" (przechodzi przez ulicę czytając gazetę) i "Spider-Man" (ucieka przed walącymi sie gruzami).


Pytania? Sugestie? Uwagi?
Jeśli coś Ci się nie podoba (lub podoba) na stronie www.x-men.prv.pl, albo chcesz coś zmienić lub dodać, wpisz to TUTAJ, lub wyślij e-mail.
Wszelka konstruktywna krytyka mile widziana.


Copyright 2002-2005 X-MEN WORLD
Wszelkie prawa do tekstów i grafik umieszczonych na www.x-men.prv.pl należą wyłącznie do ich autorów.
Kopiowanie jakichkolwiek elementów strony (w całości lub w częścich) zabronione.